Bệnh đau lưng dưới là bệnh rất phổ biến có thể gặp cả ở nam và nữ. Bản thân tôi đã có giai đoạn mắc chứng bệnh này và hậu quả là khu vực hông bị phồng to, không thể đứng thẳng vì đau, tôi đau ở bất cứ tư thế nào.

Vậy bệnh đau lưng dưới là gì, triệu chứng như thế nào, nguyên nhân ra sao và cách chữa. Bài viết này sẽ giải đáp những điều đó giúp bạn.

Bệnh đau lưng dưới

Định nghĩa đau lưng dưới

Theo định nghĩa đơn giản thì bệnh đau lưng dưới là dấu hiệu đau khu vực phí trong vùng lưng đối diện bụng trên, phần trên của mông. Cảm giác đau rất khó chịu, mỗi khi vận động đau nhiều hơn, đặc biệt khi ngồi hoặc nằm lâu rồi đứng dậy, đứng thẳng không được.

Lúc ấn đầu ngón tay vào vùng lưng dưới chỗ bị đau thấy đau hơn, có trường hợp bệnh nặng đau quằn quại, đau cả khi đứng ngồi, nhiều bệnh nhân đi đái rắt, buồn đái và ỉa nhưng khi đi thì không được. Đây là trường hợp khá nguy hiểm, cần đi khám bệnh ngay.

Các triệu chứng của bệnh đau lưng dưới:

- Hiện tượng đau thắt lưng là biểu hiện hay gặp nhất ở bệnh nhân bị bệnh đau lưng dưới, nguyên nhân có thể xuất phát từ cột sống (bị bệnh nào đó về cột sống). Người đau thắt lưng hay có thói quen chống hai tay vào vùng hông bị đau, hay đi đứng không thẳng và chậm chạp.

Đau lưng dưới do đau thắt lưng

– Cơn đau đau dai dẳng, trong thời gian dài, đau từ ngày nọ sang ngày kia.

- Khi nghỉ ngơi, thay vì bớt đau, lại đau nhiều hơn, hoặc đau dữ dội về đêm.

- Đau lưng dưới có thể là nguyên nhân gây nên chứng rối loạn chức năng bàng quang và đường ruột.

- Hiện tượng bị sốt, nóng lạnh, nổi hạch và giảm cân trong thời gian ngắn mà không biết lý do.

- Xuất hiện hiện tượng tê và đau lan xuống khu vực ống chân dưới.

- Bệnh đau lưng dưới bắt đầu sau vụ tai nạn, ngã xe, tổn thương hoặc khi kéo nâng vật nặng.

- Mắc bệnh viêm khớp, và bị đau dữ dội mỗi khi hoạt động hay xảy ra ở người già.

- Cảm thấy đau khi vặn mình, uống người hoặc thậm chí khi nghỉ ngơi.

- Có thể do cơn đau cột sống từ lúc còn nhỏ.

- Đi tiểu ra máu, kết hợp đau một phần lưng cùng với đau rát khi đi đái. Đại tiểu tiện bất thường: khó tiểu, són phân hoặc nước tiểu.

- Hiện tượng lưng bị cứng, đau mỗi buổi sáng và các khớp khác cũng đau, cứng, sưng hoặc đỏ.

- Đau giữa khu vực dưới cột sống và xuống cả chân.

- Đau lưng dưới cũng có thể ảnh hưởng đến chân, chẳng hạn như đau, tê, hoặc ngứa râm ran. Các triệu chứng này có thể lan ra cả phía dưới đầu gối và đau cơ bắp.

– Một trường hợp khá hiếm nhưng rất nghiêm trọng gọi là Hội chứng chùm đuôi ngựa Cauda Equina xảy ra nếu các dây thần kinh cột sống bị chèn ép. Nếu bạn thấy đau hoặc tê ở hai chân hay bàng quang mất kiểm soát hay ruột, bạn nên đến bệnh viện khám ngay.

– Hầu hết hiện tượng đau lưng dưới thuộc loại cấp tính và sẽ giảm sau hơn 1 tháng. Tuy vậy, bệnh có nguy cơ chuyển thành mãn tính trong trường hợp bạn liên tục trong trạng thái căng thẳng, áp lực hoặc buồn chán.

Những nguyên nhân gây đau lưng dưới:

Đau lưng dưới do căng cơ hoặc đau thần kinh tọa:

Bị đau lưng dưới khi nâng vật nặng hoặc vận động quá sức thường do căng cơ, nhưng đôi khi do vỡ hoặc phồng đĩa đệm. Trường hợp đĩa đệm phồng lên hoặc vỡ chèn ép dây thần kinh hông làm đau từ mông lan tới chân. Đó được gọi là đau thần kinh tọa.

Thoát vị đĩa đệm là nguyên nhân gây bệnh đau lưng dưới

Nằm giữa các đốt sống có các đĩa đệm được bôi trơn để chống hiện tượng hao mòn do lão hóa hoặc chấn thương. Khi đĩa đệm bị suy yếu do vỡ hoặc phình to có thể tạo áp lực lên các rễ thần kinh cột sống. Đây được gọi là hiện tượng thoát vị đĩa đệm gây ra các trận đau dữ dội.

Đau lưng dưới do thoát vị đĩa đệm

Các bệnh mãn tính gây đau lưng dưới

- Hẹp ống sống: Đó là hiện tượng co hẹp không gian quanh tủy sống có khả năng gây ra áp lực đến các dây thần kinh cột sống

- Viêm cột sống dính khớp gây ra chứng đau lưng mãn tính với viêm các khớp cột sống

- Đau cơ xơ làm nên tình trạng đau lan rộng trong đó có vùng thắt lưng.

Các nguyên nhân khác gây ra đau lưng dưới:

- Chấn thương cơ học do tư thế người sai, bệnh béo phì, tập thể dục không thường xuyên, hút thuốc và vận động cơ thể sai.

- Bệnh về thoái hóa tác động tới cột sống.

- Những tình trạng hiếm thấy bao gồm u cột sống, nhiễm trùng và gãy xương.

- Làm việc lâu ở một tư thế.

- Ít vận động

- Chấn thương dẫn đến đau vùng thắt lưng.

- Các bệnh ung thư: ung thư mọc ngay tại cột sống hoặc từ điểm khác tới cột sống. Gần như bệnh ung thư ở mọi cơ quan, cuối cùng có thể bởi cách này hay cách khác, mon men tới cột sống: ở gần thì lan sang, ở xa theo máu tới cột sống.

- Do tinh thần: hiện tượng căng thẳng tâm thần (anxiety), sầu buồn (depression), giả vờ (malingering), chán lao động.

- Các bệnh cột sống bị nhiễm trùng: do các vi trùng thông thường, hoặc do vi trùng bệnh lao.

- Phình nở động mạch chủ ở bụng (abdominal aortic aneurysm): đó là bệnh nguy hiểm, làm chết mau chóng khi chỗ phình nở bị bể vỡ.

=> Xem thêm: Bệnh đau thắt lưng và những biện pháp

Điều trị đau lưng dưới

- Giữ cơ thể luôn ở tư thế tốt.

- Duy trì cân nặng khỏe mạnh giúp tránh đau lưng dưới.

- Tập thể dục đúng bài bản / nâng tạ. Tránh gập/ cong ở eo.

- Không gian làm việc nên thay đổi / (tối ưu nơi làm việc) để giảm sức ép lên lưng.

- Thể dục thể thao

+ Nằm nghiêng về bên trái, tay phải chống trên hông, còn cánh tay trái cong lại, 2 bàn chân xếp chồng lên nhau, chân duỗi thẳng. Bụng thót lại và nhấc hông lên khỏi sàn. Cố giữ thăng bằng cho chân trái và tay trái. Hông nhẹ nhàng hạ xuống sàn. Sau đó nhấc hông lên trở lại. Làm với bên ngược lại. Một chân xoải ra.

+ Tay để ngang ngực và đứng thẳng 2 chân. Tập trung trọng lực lên chân trái. Cong chân phải, bàn chân để phía sau người và nhấc lên cao đến khi cao gần bằng hông hoặc thấp hơn một chút nếu thấy khó. Để thăng bằng, hãy xác định một điểm trên sàn nhà, cách chỗ đứng từ 8-10 bàn chân, ở phía trước mặt của bạn. Một khi bạn đã xác định được thăng bằng, nên nhẹ nhàng thẳng chân phải, duỗi mũi chân ra. Duy trì tư thế này trong vòng một giây, rồi cong chân lại và duỗi chân ra lần nữa. Làm với bên ngược lại. Ngồi xổm trên một chân.

+ Tay chống nạnh, Hai chân đứng thẳng. Trọng lượng tập trung lên chân phải. Gối phải và hông cong giống như bạn đang ngồi trên 1 chiếc ghế. duỗi hoàn toàn chân trái và Bụng thót lại. Khi hạ người xuống, xoải chân trái ra ngoài. Ấn gót chân phải xuống và thẳng, di chuyển chân trái vào để người đứng thẳng lên. Làm tương tự với bên ngược lại.

- Tránh các động tác hay hoạt động tạo nhiều sức tác động (stress) trên cột sống.

- Phương pháp châm cứu: châm cứu là phương pháp giúp một số người đau lưng dưới cấp tính.

- Khi thuyên giảm đau lưng, mỗi người cần bắt đầu tập ngay các động tác thể dục năng động giúp cơ thể dẻo dai (aerobic conditioning exercises) như bơi lội, đi bộ, bài tập dưới nước (water exercise), đi xe đạp tại chỗ (stationary biking), kể cả tập thể dục chậm chậm.

- Chăm chỉ vận động giữ thân thể khỏe khỏe khoắn đầy sinh lực.

- Phương pháp dùng thuốc giảm đau: đau lưng dưới nếu chỉ nhẹ đến vừa, bạn có thể uống acetaminophen (Tylenol) để chống đau. Thuốc acetaminophen tương đối an toàn, ít gây tác dụng phụ. Trường hợp đau nặng hơn chút, chúng ta dùng “thuốc chống viêm không có chất steroid” như Nuprin, Advil, Motrin, Aleve.